Fransız şair Robert Desnos’un şiirinde düşle gerçeği birbirinden ayırt etmek nerdeyse olanaksızdır. Kurulu düzene, sürüp giden geleneğe uzlaşmasız bir başkaldırının ozanıdır Desnos. André Breton önderliğindeki gerçeküstücü hareketin en özgün şairlerinden biri olmuş, bu dönemde doğaçtan esinlenmeler, söz cambazlıkları, erotizm, özgür çağrışımların getirdiği imgelerle yüklü bir şiir yaratmıştır. 1930’ların başında Breton’un gerçeküstücü çizgisinden uzaklaşmış, özellikle II. Dünya Savaşı yıllarında Direniş hareketine katılarak insan umudunun ozanı olmuştur. Ama Desnos’un belki de en belirgin özelliği, gündelik yaşamın, aşkın, özgürlüğün, bağımsızlığın türküsünü söyleyen tüm şiirlerinde düşlerin şairi olmasıdır. Bu kitapta, belki de, bir ömür boyunca görülmüş tek bir düşün dizelerdeki izdüşümünü okuyacaksınız. Desnos’un şiirlerini Tahsin Yücel’in Türkçesiyle sunuyoruz.

“Tüm gerçeküstücüler gibi Robert Desnos da ‘düzenden, ustan, gelenek­ten yana olduğunu söyleyen, ama ulaşa ulaşa savaşın yıkımına ulaşmış olan’ bir toplumun karşısında, uzlaşmasız bir başkaldırının ozanıdır. Ne var ki ku­rulu düzene başkaldırarak, hiç değilse boşvererek düşün, olağanüstünün, aş­kın türküsünü söylemesi bu toplumun bir üyesi, en azından bir öğesi olma­sını önlemez; tam tersine, kendisi ile çevresi arasındaki çelişkiyi daha kes­kin, daha sızılı bir biçimde duymasına yol açar: bu toplumun bir öğesidir, ama onun yabancısıdır da; dünyayı de­ğiştirmeye, tüm zenginliğiyle göster­meye çalışır, ama bunu yapıtında, im­gelerinde başarır ancak.”
TAHSİN YÜCEL